2010'dan beri
Kaz Dağları'nın gölgesinde,
üç bin yıldır aynı rüzgârların reçineli tütsüleri taşıdığı yerde,
Anadolu halk hekimi Çerçi Yusuf'un bir asır önce
havanında başlayan bir sanatı sessizce sürdüren bir atölye var.
Bugün onun torununun torunu, tıp tarihçisi Dr. Rana Babaç Çelebi,
o kara kitaba karalanan reçeteleri
günümüzün diline çeviriyor:
Osmanlı eczacılık kitaplarından yeniden doğan nadir formüller,
Bizans henüz gençken yazılmış elyazmalarından damıtılan şifa suları,
Pers prensleri için tasarlanmış yemeklerin yanında sunulan
yenilebilir parfümler ve bir zamanlar
Mezopotamya tapınaklarında yükselen ritüel tütsüler.
Yaptığımız her şey tek bir tartışılmaz ilkeye bağlıdır:
SAYGI
Hayatını veren bitkiye...
Formülü ilk yazan hekime...
Dört bin yıl sonra hâlâ aynı gülü yetiştiren toprağa...
Kokunun sözden daha eski olduğunu
hassas burnuyla hatırlatan ata....
Geçmişte ve bugün hasat eden, damıtan ve şişeleyen ellere saygı...
Since 2010
In the shadow of Mount Ida,
where the same winds have carried resinous incense for three millennia,
a quiet atelier continues a conversation begun over a hundred years ago
in the wicker basket of an Anatolian folk healer named Çerçi Yusuf.
Today his great-granddaughter,
the medical historian Dr. Rana Babaç Çelebi,
translates those whispered recipes into the language of the present:
rare formulas reborn from Ottoman pharmacopoeias,
healing waters distilled from manuscripts written
when Byzantium was young,
edible perfumes served beside dishes conceived for Persian
princes, and ritual incense that once rose in Mesopotamian temples.
Everything we do is governed by a single, non-negotiable principle:
RESPECT
Respect for the plant that gives its life.
Respect for the ancestors who first wrote the formula.
Respect for the earth that still grows the same rose after 4000 years.
Respect for the horse whose sensitive nose
reminds us that scent is older than words.
Respect for the hands, past and present, that harvest, distill, and bottle.
Izsiz Koku • Scent Without Scars
Her hasatın bir kısmını geri veriyoruz:
Kaz Dağları’nın yeniden ağaçlandırılılmasına,
ata tohumu koruyan kadın kooperatiflerine,
Türkiye’nin tıbbi ve aromatik bitkilerine adanmış
ilk çevrim içi ansiklopedisi CerciYusuf.org'a—
Her yerden, hatırlamak isteyen herkese,
kalpten armağanımız.
Part of every harvest is returned:
to reforestation in the Kaz Dağları,
to women’s cooperatives protecting heirloom seeds,
to the open digital library at CerciYusuf.org,
Turkey’s first online encyclopaedia of
medicinal and aromatic plants,
freely offered to anyone, anywhere,
who wishes to remember.
